SŁUCHOKRĄG

Jednodniowy projekt edukacyjny w ramach programu SONOSFERA, stworzony przez Magdalenę Świerczyńską-Dolot oraz Marcina Dymitera. Obejmuje warsztaty dźwiękowe, wykłady, spacer słuchowy oraz odsłuchy reportaży i prac soundartowych.

10:30 oprowadzanie kuratorskie po wystawie Sonosfera
Centrum św. Jana - nawa wystawiennicza

11:00 SŁUCHOKRĄG
poddasze Centrum św. Jana

Projekt "Słuchokrąg" to innowacyjny cykl działań, które w centrum zainteresowań stawiają słuchanie i audialność w wielu kontekstach — od rozwoju mediów (radio, internet), przez działania artystyczne, społeczne oraz edukację. Terminu "Słuchokrąg", w analogii do tego, co widać, czyli "widnokręgu", użył po raz pierwszy Tadeusz Peiper — poeta i krytyk literacki. Projekt odnosi się do szeroko pojętej kultury dźwiękowej, uwzględniając jednocześnie przestrzeń estetyczną, artystyczną oraz społeczną, której spoiwem jest właśnie dźwięk.

Nie jest łatwo oddzielić od siebie grupy dźwięków, które są hałasem czy zakłóceniem od tych, które są dla nas ważne, cenne. Krajobraz dźwiękowy i kulturowy to proces, a rolą projektu jest zwrócenie uwagi na problem pamięci społecznej, kulturowej związanej z kruchą materią, jaką jest dźwięk, który możemy uznać za niematerialne dziedzictwo. Właśnie sztuka słuchania, wokół której zbudowany jest projekt, wychodzi naprzeciw odbiorcy oraz skomplikowanym zagadnieniom i problemom, które przynosi przebodźcowanie. Kanadyjski kompozytor Raymond Murray Schafer już w latach 60. XX wieku mówił o potrzebie wymazywania niepotrzebnych dźwięków i proponował "czyszczenie uszu". "Tracimy zmysł słuchu. Poświęcamy około 60 procent czasu porozumiewania się na słuchaniu, ale nie jesteśmy w tym dobrzy" - diagnozuje Julian Treasure, ekspert od dźwięku i komunikacji. Trudniej nam skupić się na ciszy, na subtelności, na prostocie. Ludzie nie umieją słuchać siebie z zaangażowaniem i uwagą.

PROGRAM:

• krótka medytacja dźwiękowa | 10 minut
• reportaż "W świecie dźwięków" autorstwa Magdy Świerczyńskiej-Dolot/ produkcja Radio 357 | 25 minut
• rozmowa o reportażu - refleksje słuchaczy | 20 minut
• krótka przerwa
• czytelnia Słuchokręgu - czytanie/ rozmowa o słuchaniu na podstawie dwóch wybranych fragmentów tekstów | ok. 30 minut
• Bea Targosz, Wayfinding - wspólny odsłuch | ok. 30 minut
• spacer z Centrum św. Jana w kierunku Ratusza Staromiejskiego - cykl ćwiczeń ze słuchania | ok. 30 minut

14:30 oprowadzanie po wystawie Bałtyckie Rewizje Soniczne
Ratusz Staromiejski - galeria 

Magdalena Świerczyńska-Dolot - dziennikarka, opowiadaczka ludzkich historii, pasjonatka dźwięku... Współautorka książki "Słuchaj, aby zrozumieć", od kilku lat prowadzi warsztaty dla dzieci i młodzieży z uważnego słuchania, ekologii akustycznej, wpływu dźwięku i hałasu na dobrostan człowieka. Wraz z Mikołajem Jaroszem ze Stowarzyszenia "Komfort Ciszy" w roku 2024 oraz 2025 odbyła spotkania z dyrektorami szkół na Pomorzu, w Wielkopolsce, na Kujawach i Pomorzu. Od 20 lat pracuje w Radiu (dzisiaj jest szefową Redakcji Reportażu w Radiu 357), przygotowuje kampanię społeczną dotyczącą hałasu oraz wystawę edukacyjną na podstawie książki "Audioedukacja..." we współpracy z Nadbałtyckim Centrum Kultury w Gdańsku. Prowadziła szkolenia dla nauczycielek i nauczycieli z uważnego słuchania i spacery dźwiękowe.

https://magdawierczyska-dolot.bandcamp.com/
https://soundcloud.com/magda-wierczy-ska-dolot
https://www.instagram.com/magda_swier/

Marcin Dymiter - muzyk, autor nagrań terenowych. Porusza się w kręgu elektroniki, field recordingu i muzyki improwizowanej. Tworzy instalacje dźwiękowe, słuchowiska, muzykę do filmów, spektakli teatralnych, wystaw i przestrzeni publicznych. Jest autorem projektu Field Notes, map dźwiękowych i edukacyjnego cyklu muzycznego Tracklista, w którym można uczestniczyć w ramach wydarzeń Nadbałtyckiego Centrum Kultury w Gdańsku. Prowadzi warsztaty dźwiękowe. Autor książek "Notatki z terenu" (2021), "Maszyny do ciszy" (2023). Dwukrotnie nominowany (2022 i 2024) do Nagrody Literackiej Gdyni. Współpracuje z "Dwutygodnikiem" - internetowym magazynem o kulturze.
www.emiter.orghttps://emiter.org
https://emiter.bandcamp.com/
https://field-notes.bandcamp.com/
@marcindymiter